Islam volgens de Koran

disclaimer: de lezer wordt geadviseerd om zelf te controleren wat op deze website staat door de Koran te bestuderen


Het vasten

categorie: in onderzoek

 

2:183     Jullie die geloven, aan jullie is voorgeschreven te vasten, zoals het voorgeschreven was aan hen die er voor jullie waren, misschien zullen jullie godvrezend zijn.

Het vasten is voor de gelovigen een manier om te laten zien dat men respect voor God heeft.



  • keuzevrijheid

2:184     Voor een bepaald aantal dagen. Maar als iemand van jullie ziek is of op reis dan een aantal andere dagen. En zij die er wel toe is staat zijn hebben als vervangende plicht om een behoeftige te spijzigen, maar als iemand uit zichzelf iets goeds doet dan is dat beter voor hem en dat jullie vasten is ook beter voor jullie, als jullie dat maar weten.

Mensen die op ziek zijn of op reis mogen zelf beoordelen of zij in staat zijn om te vasten.

Gemiste dagen mogen later ingehaald worden.

Mensen die wel tot het vasten in staat zijn kunnen er ook voor kiezen om in plaats van te vasten er voor te zorgen dat een behoeftige te eten heeft. Er wordt wel duidelijk gesteld dat het beter is om te kiezen voor het vasten. De keuze is aan de gelovige zelf.

De gelovigen weten niet waarom het vasten beter is, zij kunnen alleen maar weten dat het beter is.



  • hoe

2:187     Het is jullie toegestaan in de nacht van het vasten seksuele omgang met jullie vrouwen te hebben … eet en drink totdat voor jullie in de ochtendschemering de witte van de zwarte draad te onderscheiden is. Vast dan volledig tot aan de nacht …

Het vasten bestaat dus uit het zich ontzeggen van eten, drinken en seksualiteit.

Het vasten begint vanaf het moment dat men in de ochtendschemering een witte draad van een zwarte draad kan onderscheiden - het aanbreken van de ochtendschemering. Dus net voor de start van -fadjr- is het moment van vasten begonnen.

Het vasten eindigt op het moment dat het nacht geworden is - het moment dat het donker begint te worden na zonsondergang - niet met de zonsondergang zelf. Kort na zonsondergang is er nog zoveel daglicht dat het nog geen nacht genoemd kan worden. Volgens vers 84:16-17 is het pas nacht als het avondrood verdwenen is. Volgens vers 6:76 zijn de eerste planeten of sterren tijdens de avond een goede indicatie dat het nacht is - in West-Europa gemiddeld ongeveer 40 minuten na zonsondergang.

84:16-17 Nee toch! Ik zweer bij het avondrood en bij de nacht en wat hij verhult. 

6:76      En toen de nacht hem omhulde zag hij een planeet/ster. Hij zei: "Dit is mijn heer." Maar toen zij onderging zei hij: "Ik houd niet van dingen die ondergaan."

De tijd van de latere avondschemering hoort net als de vroegere ochtendschemering bij de nacht. Het is dus niet pas nacht als het helemaal donker is.

3:27      U laat de nacht overgaan in de dag en de dag laat U overgaan in de nacht ...

De dag gaat over in de nacht en omgekeerd tijdens een overgangsfase - dus niet abrupt in een moment.


  • hoe lang en wanneer

2:184     Voor een klein geteld aantal dagen …

2:185     Tijdens de volle maan van de hitte is de Koran neergezonden als een leidraad voor de mensen … wie van jullie getuige is van deze volle maan die moet deze vasten … 

Het reguliere vasten is gekoppeld aan het Arabische begrip: shahr ramadan. Het is essentiëel om dit begrip goed te vertalen.

In vers 2:185 staat dat men de shahr ramadan vast als men getuige is van deze maan(d). Men kan alleen getuige zijn van een volle maan die men dus kan zien en dan gaan vasten, men kan niet getuige zijn van een hele maand en dan terug gaan in de tijd om de betreffende maand waarvan men getuige is alsnog te gaan vasten.

Het woord shahr betekent rond, vol en bekend. Als men dit begrip relateert aan de maanstand dan betekent het de periode dat de maan als vol of rond wordt waargenomen.

Het vasten gebeurt tijdens deze periode. Dit houdt in dat het vastentijd een periode van maximaal 3 dagen is, omdat de maan maximaal drie dagen als vol of rond waargenomen wordt.

Opmerkelijk is in dit verband dat er in vers 2:196 sprake is van een gezamenlijk vasten van een periode van drie dagen tijdens de bedevaart, door degenen die tijdens de bedevaart geen offergave kunnen geven. Na thuiskomst worden nog 7 andere dagen gevast, dit is een individuele vastentijd omdat men niet op dezelfde dag weer thuiskomt.

Het Arabische woord voor klein geteld aantal - madoedatin.

Men kan een verband leggen tussen dit vers en vers 2:184 waarin ook het woord madoedatin staat.

2:203     Gedenk God op een bepaald aantal dagen, als iemand het haastig in twee dagen doet dan is dat geen vergrijp, als iemand het langer doet dan is het ook geen vergrijp.

In vers 2:184 staat dat het om een klein geteld aantal dagen gaat, dit is anders dan een periode van 29 of 30 dagen die bekend is vanuit de traditie.

Het woord dagen staat in een meervoudsvorm van meer dan twee, dit in combinatie met de periode van maximaal drie dagen dat men de volle/ronde maan kan waarnemen maakt dat er een vastentijd van drie dagen voorgeschreven is.

Een vastenperiode van 3 dagen is meer overeenkomstig met vers 2:183.

2:183     Jullie die geloven, aan jullie is voorgeschreven te vasten zoals het was voorgeschreven aan hen die er voor jullie waren, misschien zullen jullie Godvrezend zijn.

De Joodse religie kent een algemene vastenperiode van een etmaal per jaar, een islamitische vastenperiode van 3 nachten is meer in overeenkomst hiermee dan een vastenperiode van 29 of 30 dagen.

Volgens vers 9:36 zijn er vier shahr van de jaarkalender speciaal, zij worden haram genoemd, in dat geval kan het gaan om een periode van vier achtereenvolgende volle manen en de tussenliggende dagen erbij. In meervoudsvorm van het woord shahr kunnen de tussenliggende dagen meetellen, in enkelvoudsvorm betreft het de drie dagen van de volle maan zelf.

Het woord ramadan betekent verzengende hitte. Dus van de twaalf of dertien volle manen die er per jaar zijn moet de shahr ramadan betrekking hebben op periode van de volle maan tijdens of na de zomerzonnewende, dus op of na 21 juni.

De zomerzonnewende is in Arabië is de heetste periode van het jaar, want de zonnestand is het hoogst. Er is geen vertragende invloed van de zee, in Nederland is augustus de warmste maand in verband met de tragere opwarming van de zee.

Verder geldt deze timing van het vasten voor de hele wereld dus ook voor het zuidelijk halfrond, waar het gemiddeld vanaf 21 december het warmst zou zijn. De reden hiervoor is dat het vasten is gerelateerd aan de periode van het jaar waarin de Koran is neergezonden, volgens vers 2:185.

Volgens vers 97:1 is de Koran tijdens lailat el qadr nedergezonden, dat is dus één van de nachten van shahr ramadan.

97:1-5    In de naam van God, de Erbarmer, de Barmhartige. Wij hebben hem neergezonden in de nacht van de beslissing. En hoe kom jij te weten wat de nacht van de beslissing is? De nacht van de beslissing is beter dan duizend volle manen. De engelen en de geest dalen erin neer met toestemming van hun Heer voor elke beschikking. Vol vrede is hij tot aan de opkomst van de dageraad.

2:185     Tijdens de volle maan van de hitte is de Koran neergezonden als een leidraad voor de mensen … wie van jullie getuige is van deze volle maan die moet deze vasten … 

Het vasten kan beschouwd worden als een herdenking van het ontvangen van de Koran als een leidraad voor de mensen. Dat is in Arabië gebeurd dus vandaar dat de shahr ramadan van Arabië geldig is voor de hele wereld.

De vastenperiode is dus gekoppeld aan de waarneming van de volle maan tijdens de warmste periode, er wordt dus van het zonnejaar uitgegaan in plaats van het maanjaar dat ongeveer 11 dagen korter is.

De waarneming van de volle maan is zeer objectief omdat de volle maan duidelijk en voorspelbaar is en ook overdag waargenomen kan worden.

Twee verzen in de Koran bewijzen dat het zonnejaar geldig is en niet het maanjaar.

10:5       Hij is het die de zon gemaakt heeft als een verlichting en de maan als een licht en verordende ervoor standen zodat jullie het aantal van de jaren en de berekening weten...

17:12     Wij hebben de dag en de nacht tot twee tekenen gemaakt en het teken van de nacht hebben wij uitgewist en het teken van de dag hebben wij gemaakt om te zien en opdat jullie streven naar een gunst van jullie Heer en opdat jullie het aantal van de jaren en de berekening weten en alles hebben Wij duidelijk uiteengezet.

De combinatie van beide verzen geeft duidelijk aan dat de zon bepalend is voor de telling van de jaren.

Vers 10:5 stelt dat de zon en maanstanden respectievelijk voor de jaartelling en de berekening zijn te gebruiken.

De standen van de maan zijn bijvoorbeeld te gebruiken voor de berekening van de wachtperiode voordat een echtscheiding mag plaatsvinden.

Vers 17:12 geeft onomstotelijk aan dat de telling van de jaren gekoppeld is aan de zonnestand. De tekenen van de dag worden genoemd, de dag wordt door de zon bepaald.

Mogelijk is het uitwissen van het teken van de nacht en het bevestigen van het teken van de dag als basis voor de telling van de jaren een verordening om het maanjaar niet te volgen, de maan is vooral het teken van de nacht want de maansikkel is alleen tijdens de nacht zichtbaar. 

Het zonnejaar is gerelateerd aan de verschillende standen van de zon. Bijvoorbeeld de zomerzonnewende en winterzonnewende kunnen bepalend zijn voor de telling van de jaren.

Vers 6:96 geeft ook aan dat de zon en de maan er zijn voor het berekenen van de tijd.


2:189     … de maansikkels … zij zijn tijdsaanduidingen voor de mensen en de bedevaart …

Uit dit vers blijkt dat het zien van de maansikkel zowel die van de oude of nieuwe maan niet relevant zijn voor het vaststellen van de vastenperiode, anders was hier waarschijnlijk naast de bedevaart ook de vastenperiode genoemd. Dus de vastenperiode begint niet of eindigt niet met het waarnemen van een maansikkel aan het begin of einde van een maancyclus.


 

Het vasten begint pas na de nacht waarin men weet dat de vastenperiode is aangebroken, men mag zich namelijk tijdens de nacht voorbereiden op het vasten van overdag.

Het vaststellen van de volle maan kan ook overdag plaatsvinden maar het vasten begint pas na de nacht waarin men weet dat het volle maan is.

2:187     Het is jullie toegestaan in de nacht van de vastentijd seksuele omgang met jullie vrouwen te hebben … eet en drink totdat de witte draad van de zwarte draad te onderscheiden is in de ochtendschemering …

Het starten van een dag met het deel van de nacht wordt bevestigd door het volgende vers.

21:33     En Hij is Degene Die de nacht en de dag geschapen heeft en de zon en de maan ieder drijvend in zijn eigen baan.


Vers 69:7 wordt wel gebruikt als argument voor het beginnen van de dag met de daglichtfase. In dit vers is sprake van zeven nachten en acht dagen die de duur aangeven van de storm die het volk van de Aad verwoestte. Het begin van de storm was overdag en eindigde overdag. Hieruit kan men niet opmaken dat een kalenderdag met de daglichtfase moet beginnen.Het kan puur om een constatering gaan dat de storm overdag begon en acht dagen duurde en weer overdag eindigde, daarin zijn dan zeven nachten bevat. Vers 2:184 geeft aan dat het Arabische woord voor dag ook alleen overdag kan betekenen en niet altijd een etmaal betekent.


De Koran regelt een aantal gevallen waarin het vasten als een vorm van compensatie dient te gebeuren geloof. Bijvoorbeeld vers 5:89 schrijft een vasten van drie dagen voor als een mogelijke boetedoening in geval van het niet nakomen van een eed.



  • gemiste vastendagen

Eventueel met reden gemiste dagen kunnen later ingehaald worden.

2:185     De volle maan van de hitte daarin is de Koran neergezonden als een leidraad voor de mensen en als duidelijke bewijzen van de leidraad en het reddend onderscheidingsmiddel. Wie van jullie getuige is van deze volle maan die moet deze vasten en als iemand ziek is of op reis, dan een aantal andere dagen. God wenst het jullie gemakkelijk te maken en niet moeilijk. Maakt het aantal dus vol en verheerlijkt God. Misschien zullen jullie dank betuigen.


 

                -----------------------------------------------------------------


Voorbeelden van door mensen toegevoegde regels die niet in overeenstemming met de Koran zijn - bidaa



  • vrouwen verbieden om te vasten tijdens de menstruatie

2:222     En zij vragen jou naar de menstruatie. Zeg: dat is een ongemak. Onthoud jullie van de vrouwen tijdens de menstruatie ...

2:184     Voor een bepaald aantal dagen. Maar als iemand van jullie ziek is of op reis dan een aantal andere dagen …

De Koran verbiedt alleen geslachtsverkeer tijdens de menstruatie. Het wordt als een ongemak beschouwd niet als een ziekte. Vrouwen mogen zelf de keuze maken of zij zich sterk genoeg voelen om tijdens de menstruatie te vasten.



  • andere vastendagen als verplicht beschouwen

2:185     Tijdens de volle maan van de hitte is de Koran neergezonden als een leidraad voor de mensen … wie van jullie aanwezig is in die volle maan die moet erin vasten … 

De Koran noemt alleen de volle maan van de hitte als de gezamenlijke vastenperiode. Andere momenten van vasten die in de Koran genoemd worden hebben bijvoorbeeld te maken met het goedmaken van overtredingen waaronder het niet nakomen van een bewust aangegane eed.

5:89       … maar Hij rekent jullie aan waartoe jullie jezelf in eden verbinden. De verzoening ervoor is aan tien behoeftigen voedsel te geven … als iemand niets te geven vindt dan een vasten van drie dagen … 



  • 60 dagen strafvasten per opzettelijk gemiste vastendag

De straf van het compenseren van iedere opzettelijk gemiste vastendag met 60 dagen vasten staat niet in de Koran en is tegenstrijdig aan het vrijwillige karakter van het vasten zoals in vers 2:184 is beschreven.

2:184     Voor een bepaald aantal dagen. Maar als iemand van jullie ziek is of op reis dan een aantal andere dagen. En zij die er wel toe is staat zijn hebben als vervangende plicht om een behoeftige te spijzigen, maar als iemand uit zichzelf iets goeds doet dan is dat beter voor hem en dat jullie vasten is ook beter voor jullie, als jullie dat maar weten.

Dit vers geeft duidelijk aan dat het vasten gebeurd op vrijwillige basis. Men mag ook er voor kiezen om behoeftigen te voeden. Vanwege ziekte of een reis gemiste dagen mag men later inhalen.




  • vasten als kwijtschelding van de zonden

In de Koran staat geen bewijs voor de aanname dat met het vasten, de zonden van een gelovige vergeven worden. Het vasten is beter voor de gelovigen, dat staat in vers 2:184. 

2:184     Voor een bepaald aantal dagen. Maar als iemand van jullie ziek is of op reis dan een aantal andere dagen. En zij die er wel toe is staat zijn hebben als vervangende plicht om een behoeftige te spijzigen, maar als iemand uit zichzelf iets goeds doet dan is dat beter voor hem en dat jullie vasten is ook beter voor jullie, als jullie dat maar weten.